„… Сите овие бегалци — Ускоците, Хрватите, Албанците, Македонците, Србите и Власите — биле гостопримливо примени од Австрија и, како и претходно, населени на пустите земји на Славонија и Банатот, за одбраната на границата. …“
Македонски (машински)
ПОЛИТИЧКАТА ВАЖНОСТ НА ВОЕНАТА ГРАНИЦА
„Како Германец, чувствувам гордост за оваа установа на Воената граница“, реков јас, обраќајќи му се на Французинот, „зашто таа е еден од најзначајните проекти што Германија некогаш ги извршила, за одбраната на сопствената цивилизација и на Европа.“
„Comment ça ? Vous êtes fier ! Не разбирам ништо од тоа. Не знам ни како, ни зошто.“
Оваа фраза, „не знам ни како, ни зошто“, постојано беше на усните на мојот Французин, кој, бидејќи целиот свој живот го поминал во Париз, беше целосно неук за сè што постои надвор од него. Тој се сврте и заспа, додека јас продолжив да се занимавам со
РАЗМИСЛУВАЊА ЗА ПОЛИТИЧКАТА ВАЖНОСТ НА ВОЕНАТА ГРАНИЦА,
кои, според мене, се од највисок интерес, доколку се разгледуваат:
-
како германска установа во однос на Германија;
-
како школа на цивилизацијата за соседните земји;
-
како заштита на цивилизацијата на Европа од варварството на Турција.
Основата и развојот на оваа установа започнале со падот на Унгарското кралство во битката кај Мохач (1525), со стапувањето на австрискиот цар на унгарскиот престол и со почетокот на големата војна меѓу Турците и Германците за власта над овие источни земји, која траела речиси двесте години.
Царот Фердинанд, брат на Карло V, првично стационирал германски трупи во оние области на Хрватска што граничат со Штаерска, со цел да го заштити своето ново Кралство Унгарија од турските упади. Овој гарнизон подоцна бил надополнет со бројни српски и хрватски бегалци од Турција, на кои им биле доделени земјишта под услов да служат како воени граничари против Турците.
На овој начин за првпат била организирана Воената граница на Штаерска, која подоцна била оформена како посебна маркгрофовија, под името „една вечна генералија“ на Хрватските граници. Оваа Генералија претставува основа и темел на целата понатамошна структура.
Колку повеќе се ширеле австриските освојувања во Унгарија, толку повеќе се продолжувале граничните линии. Колку повеќе христијанската сила се зацврстувала и консолидирала, толку поголем бил бројот на христијански бегалци што нашле засолниште на австриска почва од тиранијата на мухамеданската власт.
Сите овие бегалци — Ускоците, Хрватите, Албанците, Македонците, Србите и Власите — биле гостопримливо примени од Австрија и, како и претходно, населени на пустите земји на Славонија и Банатот, за одбраната на границата. Како што сè повеќе покраини биле приклучувани кон австриските владенија, границата конечно била проширена до нејзината источна линија околу Трансилванија, во годините 1765 и 1766.
Веројатно е дека, како што цивилизацијата и културата се шират на југ во турските владенија, овој жив ѕид на заштита против варварството постепено ќе стане непотребен; но во сегашноста тоа е далеку од случајот. Внатрешните немири и превирања во Турција и нерешената состојба на Источното прашање, од една страна, а духот на незадоволство и страста за националност, денес толку опасно распространети во Унгарија, од друга страна, ја прават оваа установа неопходна.
English (OCR)
POLITICAL IMPORTANCE OF THE MILITARY FRONTIER. 269
“As a German I feel proud of this institution of the Military Frontier,”
said I, turning to the Frenchman, “for it is one of the most remarkable pro-
jects which Germany has ever executed, for the defence of her own civili-
sation and that of Europe.”
“Comment ça ? Vous êtes fier ! je n’en comprends rien. Je ne sais
ni comment ni pourquoi.”
This phrase “je ne sais ni comment ni pourquoi,” was continually on
the lips of my Frenchman, who having lived all his life in Paris, was com-
pletely ignorant of every thing out of it. He turned round and went to
sleep, while I continued to occupy myself with
THOUGHTS ON THE POLITICAL IMPORTANCE OF THE MILITARY
FRONTIER,
which appears to me of the highest interest, as considered,
1stly. With reference to Germany as a German institution.
2dly. As a school of civilisation for the neighbouring countries.
3dly. As a protection for the civilisation of Europe against the bar-
barism of Turkey.
The foundation and development of this institution began with the fall
of the Hungarian kingdom at the battle of Mohacs (1525), with the
accession of the Austrian Emperor to the Hungarian crown, and with the
beginning of the great war between the Turks and the Germans for the
dominion over these eastern countries, which lasted nearly two hundred
years.
The Emperor Ferdinand, the brother of Charles V., first quartered
German troops in those districts of Croatia bordering on Styria, in order to
protect his new kingdom of Hungary against the incursions of the Turks.
This garrison afterwards received numerous additions of Servian and
Croatian fugitives from Turkey, who were endowed with lands, on condi-
tion of serving as military frontier guards against the Turks. In this
manner was first organized the Military Frontier of Styria, which was
afterwards formed into a distinct margravate, under the name of “the one
perpetual Generalty” of the Croatian Frontiers. This Generalty is the basis
and foundation of the whole subsequent structure.
The more the conquests of Austria extended in Hungary, the more the
frontier lines were lengthened. The more the Christian power became con-
solidated and strengthened, the greater was the number of Christian
fugitives who took refuge on Austrian ground from the tyranny of the
Mahomedan government. All these fugitives, Uskoks, Croatians,
Albanians, Macedonians, Servians, and Walachians, were hospitably re-
ceived by Austria, and settled as before on the waste lands of Slavonia
and the Banat, for the defence of the frontier. As more and more pro-
vinces were added to the dominions of Austria, the frontier was finally
extended to its eastern boundary round Transylvania, in the years 1765
and 1766.
It is probable that as civilisation and culture spreads southward into the
Turkish dominions, this living wall of protection against barbarism may
gradually become unnecessary, but at present it is very far from being so.
The internal disturbances and convulsions of Turkey, and the unsettled
state of the Oriental question on the one hand, and the spirit of discontent,
the passion for nationality now so dangerously prevalent in Hungary, on
the other, render it indispensable.
Посочил: macedonian_agema
